Blinde mensen de wereld laten zien

Het verhaal van Victor Pluym


BRV-Victor-Kan-Jij-Ook-landingpg-NL_980x550_09

Je staat voor het prachtige Paleis Lange Voorhout in Den Haag. Vroeger de winterwoonplaats van koningin Emma; nu de wondere wereld van Maurits Cornelis Escher. Maar liefst 150 van zijn werken zijn er te zien, bijna zijn hele oeuvre. Wat zou je graag een glimp opvangen van de onmogelijke kubussen of het water dat omhoog stroomt. Maar helaas, de optisch illusionaire wereld van Escher is voor jou niet toegankelijk. Je hebt je zicht verloren toen je klein was.

Dat moet anders!

“Ja, dat dacht kunstmuseum Escher in het Paleis ook,” vertelt Victor Pluym, derdejaars student Bestuurskunde/Overheidsmanagement. “Zij hebben de hulp ingeroepen van De Haagse Hogeschool, van middelbare school ISW Hoogeland en natuurlijk van de doelgroep zelf: blinden en slechtzienden. De hogeschoolstudenten, onder wie Helen Oktas en ik, schreven de subsidieaanvraag aan gemeente Den Haag. De scholieren maakten de kunst van Escher toegankelijk met diverse hulpmiddelen.”

Welke hulpmiddelen? Braille?

“Anders dan je zou verwachten, lezen mensen niet zo veel braille. Braille is wel gebruikt voor de begeleidende audiodescriptie, maar niet voor de hulpmiddelen zelf. Daarvoor hebben de scholieren een techniek gebruikt die elevated printing heet. Bij deze reproductiemethode print je in vier kleuren op aluminium. Elke kleur heeft zijn eigen textuur. Op pixelniveau breng je hoogteverschillen aan, van 0 tot 7 millimeter. Daardoor kan iedereen zien – en voelen! – hoe Escher speelt met diepte en perspectief.”  

Nu kan iedereen zien - en voelen - hoe Escher speelt met diepte en perspectief


Werkt dat als je niet kunt zien?

“Ja, juist! Uit gesprekken met de doelgroep bleek dat visueel beperkte mensen kunst anders ervaren dan wij. Als wij naar een schilderij kijken, zien we eerst het geheel en daarna de details. Ben je blind, dan is dat precies andersom. Dan zet je je handen op een specifieke plek en werk je van binnen naar buiten. Vanuit die wetenschap zijn de hulpmiddelen ontworpen. Er zijn in totaal vier reliëfreproducties gemaakt, soms met een legende erbij. En de werken hangen niet aan de muur; ze liggen op een tafel.”


En wat was jouw taak?

“Samen met docent Marcel Daniëls en studenten van het vak bestuursatelier heb ik de bureaucratische randvoorwaarden geboden. Welke weg moet je bewandelen om deze maatschappelijke missie te realiseren? Wat zijn de wettelijke kaders, hoe speel je daarop in en hoe bereik je de doelgroep? Het resultaat was één subsidieaanvraag, waarin we de beste ideeën hebben verzameld. Gemeente Den Haag hoefde de kosten niet alleen te dragen. En wat denk je? De aanvraag is helemaal goedgekeurd.”

Groter denken begint bij kleiner doen: maak iemands dag eens mooier

Gefeliciteerd, een mooi resultaat!

“Zeker, ik ben blij dat ik mijn steentje heb kunnen bijdragen. Maar deze opdracht heeft ook mij verrijkt. Ik ben anders naar de wereld gaan kijken. Hoe toegankelijk is de wereld eigenlijk zonder zicht? En wat kunnen wij daaraan doen om te helpen? Veel, denk ik en dat hoeft niet groot te zijn. Je kunt in je eigen buurt beginnen met vrijwilligerswerk. Een ommetje maken met iemand in een rolstoel. Kost niets, maar je maakt iemands dag een stuk mooier. Groter denken begint bij kleiner doen.”