Hoe duurzaam is mijn vakantie?

Een vriendin confronteert mij afgelopen weekend -met een lach op haar gezicht- met de vraag: Lonneke, je gaat dit jaar twee keer een week op vakantie. Twee keer met het vliegtuig… Maar hoe past dat in je duurzame(re) levensstijl? Ik slikte even, want realiseerde mij dat mijn vriendin daar een (kritisch) punt had. Dat heeft mij de afgelopen week niet losgelaten.

vliegen
Ondanks alle verwoede pogingen om duurzamer te leven, door bijvoorbeeld zo min mogelijk plastic gebruiken, geen voedsel weg te gooien, het doen van vrijwilligerswerk en meer met de trein reizen, heb ik nog geen bewuste concessies gedaan op mijn reisgedrag. Ik ga het liefst zo vaak en zo lang mogelijk. Kosten is de dominante overweging. Tijd om schaamrood op te kaken te krijgen? Misschien wel….

Ik houd van reizen, en heb echt het voorrecht dat ik zowel privé als voor mijn werk al veel mooie landen heb mogen bezoeken. Mijn favoriete bestemmingen liggen toch wel in Azië; met Vietnam als absolute topper. Prachtig divers land, vriendelijk, heerlijk eten en veilig. Heldere wateren waar je zonder snorkel naar de bodem kan kijken ook al kan je er niet eens meer staan. Ultiem ‘geniet-momentje’ als je het mij vraagt!

Maar of het duurzaam gedrag is…? Dat denk ik niet. Door mijn vlucht komt er natuurlijk veel CO2 vrij, wat slecht is voor het milieu en ik slaap (soms) in hotels en hostels die niet duurzaam zijn, maak daar gebruik van taxi’s en ga op leuke boottripjes naar prachtige gebieden, wat achteraf niet altijd heel gezond voor de natuur bleek te zijn. Zo was ik bij de Great Barrier Reef in Australië en ging ik mee op een toeristenboot om te snorkelen. Tot mijn verbazing gooiden mijn medepassagiers gewoon afval van boord. Daarnaast plonsden mensen het water in en begonnen het koraal aan te raken (een doodzonde!). Ondanks dat ik het zelf niet deed en dat ik er wat van heb gezegd; ik was wel onderdeel van die groep. Geen fijn gevoel kan ik zeggen.

Op vakantie ga ik ook elke dag uit eten, waarvan de left-overs worden weggegooid. Misschien wel plausibel omdat ik geen koelkast heb om het te bewaren, maar toch. En als ik dan toch met de billen bloot ga, moet ik ook constateren dat ik de CO2 uitstoot van mijn vluchten naar academische conferenties via mijn (andere) werkgever (Erasmus Universiteit) laat compenseren, maar die compensatie niet doe voor vluchten in mijn privéleven. Al met al kan ik concluderen dat mijn reisgedrag niet heel duurzaam is…

Nu ik reflecteer op mijn –niet duurzame- reisgedrag ben ik op ‘onderzoek’ uitgegaan wat mogelijke activiteiten zijn, die ik kan doen om mijn vakantie duurzamer te maken. Wat Google searches en gesprekken verder ben ik tot de conclusie gekomen dat dat op twee manieren kan. Ten eerste kan dat vanuit het idee van ‘compenseren’. Er zijn organisaties in Nederland die je de mogelijkheid geven om je CO2 uitstoot te compenseren. Zo is er Greenseat die de CO2 uitstoot van een trein-, bus-, auto- of vliegreis compenseert door je een extra vergoeding te vragen die zij in duurzame oplossingen steken voor mensen in ontwikkelingslanden. Dat betekent dat jij misschien meer uitstoot door je reis terwijl aan de andere kant van de wereld door jouw financiële impuls minder wordt uitgestoten. Daarnaast heb je ook organisaties die bomen planten in het regenwoud ter compensatie. Pleister op wonden als je het mij vraagt.

De tweede en meer duurzamere manier is volgens mij als je meer vanuit het perspectief kijkt van ‘gedragsverandering’. Heel mooi ideaal, maar geef toe dat dat niet makkelijk is. Maar drie ‘simpele’ tips met kleine potentiële veranderingen zijn bijvoorbeeld:
1.Het nemen van een lange vakantie in plaats van meerdere korte vakanties
2.Combineer vakantie met het doen van vrijwilligerswerk (volunteerism)
3.Kies voor duurzame accommodaties. Eco-resorts liggen veelal in het hoger segment, maar ook voor de kleinere portemonnee heb je tegenwoordig veel hostels die echt rekening houden met duurzame aspecten, zoals Stayokay. En denk eens aan Trekkershutten. Fijn dat duurzaamheid niet altijd duur hoeft zijn

Volgend jaar ga ik dus op lange fietsvakantie naar een van de vele eco-resorts in Portugal. Nu nog mijn vriendinnen overtuigen van fietsen naar Portugal… Met het argument “dat is ook goed voor de lijn” kom ik vast al een heel eind, nu nog zorgen dat wij het ook internaliseren vanuit een duurzaamheidsperspectief. Opdat ik volgend jaar geen schaamrood meer op mijn kaken heb. Fijne (duurzame) vakantie!

Dr. Lonneke Roza (1984) is sinds 1 april 2016 projectleider Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen bij onze hogeschool. Daarnaast is ze post-doctoraal onderzoeker aan Rotterdam School of Management, Erasmus Universiteit en leidt ze het kennislab wat daaraan verbonden is over Maatschappelijk Betrokken Ondernemen. Ze blogt regelmatig op H|NIEUWS.