Andries Hiskes en Marco Romagna van De Haagse Hogeschool krijgen NWO Promotiebeurs

Twee docenten van De Haagse Hogeschool hebben een promotiebeurs van de NWO ontvangen. Met deze beurs worden zij in de komende vijf jaar een aantal dagen per week vrijgesteld van lesgeven voor het verrichten van promotieonderzoek.

NWO Promotiebeurs

Andries Hiskes bestudeert in zijn onderzoek hoe literatuur en kunst reacties op mensen met een beperking oproepen en weergeven. Marco Romagna buigt zich over hacktivisme: een samentrekking van ‘hacking’ en ‘activisme’. Wat zijn de drijfveren van hacktivisten, wat is hun modus operandi en wie is de mens achter de hacktivist?

Het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap stelt promotiebeurzen beschikbaar waarmee docenten aan het hbo en wetenschappelijk onderwijs promotieonderzoek kunnen doen. Het ministerie wil zo het aantal gepromoveerde leraren voor de klas verhogen. Hiervoor wordt in het hbo voor elk gehonoreerd onderzoek 32.800 euro per jaar beschikbaar gesteld.

Onalledaagse lichamen

Andries Hiskes - docent Informatiedienstverlening en Management en onderzoeker bij het lectoraat Change Management van De Haagse - richt zich op het vakgebied ‘Disability Studies’. “Wat mij opvalt, is dat vragen over functiebeperkingen zich vaak richten op functionaliteit, zeker in het onderwijs. Hoe kunnen we het onderwijs toegankelijk maken voor een jongen met autisme en heeft dat meisje met dyslexie extra tijd nodig bij een tentamen? Deze vragen gaan aan één dimensie voorbij. Hoe ervaren we mensen met een beperking en hoe werkt dat door in onze omgang met hen?” Hiskes verwijst naar de beroemde natuurkundige Stephen Hawking. De wetenschapper was zwaar gehandicapt en in interviews lijken mensen soms ongemakkelijk te reageren. “Is oogcontact met hem hetzelfde als met andere mensen? Hoe praat je met iemand die niet met zijn ‘natuurlijke’ stem praat? Afwijkende lichamen raken ons, maar gek genoeg lijkt het daar zelden over te gaan”, zegt Hiskes.

Kunst en literatuur kunnen vragen onderzoeken die we in het dagelijkse leven liever uit de weg gaan, vertelt Hiskes. “Zoals in de film The Elephant Man van David Lynch. Een reconstructie van een waargebeurd verhaal over een man, Joseph Merrick, die in een ‘freak show’ zit. Totdat hij een arts ontmoet die onderzoek naar hem wil doen. De man wordt voortdurend als een object om naar te staren behandeld, zowel in de freak show als in het ziekenhuis, en nooit als volwaardig mens”, zegt Hiskes. “Iets vergelijkbaars zie je in de roman ‘Een klein leven’ van Hanya Yanagihara, die het verhaal vertelt van Jude: een man die gehandicapt is , waardoor hij trekt met zijn been. Eén van zijn vrienden imiteert zijn motoriek, waarna er een stilte valt. Ik wil onderzoeken hoe we via literatuur dit gedrag kunnen begrijpen en betekenis geven. Hoe we van ‘staren’ naar ‘lezen’ kunnen gaan. Hoe kijken we naar mensen die een lichaam hebben dat afwijkend is? Dat kan ons afstoten, maar ook verwonderen. Of we bewust of onbewust met die gevoelens omgaan, heeft niet alleen invloed op ons wereldbeeld, maar ook hoe handelen en met elkaar omgaan.”

Nobele daad of misdrijf?

Marco Romagna - docent-onderzoeker van het Expertisecentrum Cyber Security van De Haagse - begeeft zich op een heel ander terrein: hacktivisme. Is het hacken van systemen vanuit ideologische overwegingen een nobele daad of een misdrijf? “In mijn onderzoek probeer ik te begrijpen wat dit verschijnsel inhoudt. Tegelijkertijd wil ik achterhalen welke mensen hierachter zitten. Wie zijn zij, hoe gaan ze te werk en wat zijn hun drijfveren?”, vertelt Romagna. “Ook kijk ik naar hoe justitie hiermee omgaat. Is hacktivisme altijd strafbaar of soms te rechtvaardigen? Ik ga de uitkomsten van mijn onderzoek op Europees niveau presenteren om Europese beleidsmakers te helpen dit fenomeen te begrijpen.” Hactivisme is een verzamelnaam voor methodes die activistische hackers wereldwijd toepassen. Hun culturele achtergrond beïnvloedt ook hun sociale en politieke motivaties en de manier waarop zij hun doelen uitkiezen. “Hackers in Europa stellen zich vaak op als pleitbezorgers van de vrijheid van informatie, de bescherming van data en willen criminele activiteiten en corruptie blootleggen bij bedrijven en overheidsinstanties. In het Midden-Oosten houden hackers zich vooral bezig met geopolitieke thema’s. Zij hacken vaak om patriottistische en nationalistische redenen.”

 

Voor hun onderzoek werken Hiskes en Romagna samen met studenten. “Ik ben van huis uit literatuurwetenschapper en leer studenten hoe je kunt kijken naar hoe iets in kunstuitingen wordt verbeeld. We gaan onderzoeken hoe je literaire werken en andere kunstvormen gevoelig en analytisch kunt lezen en hoe dat zich verhoudt tot de emoties die ze oproepen en weergeven. Ik doe mijn onderzoek onder de vlag van het lectoraat Change Management. De onderzoekslijn van het lectoraat is ‘Making art work’: hoe intervenieert kunst in een maatschappelijk krachtenveld en wat kunnen we van kunst leren?”, vertelt Hiskes. Romagna: “Ik ga mijn onderzoek in het onderwijs inzetten door studenten te leren hoe zij onderzoek moeten doen. Zo controleren zij data en maken zij analyses van websites en sociale netwerken waarop hacktivisten actief zijn. Ik doe zelf interviews met hacktivisten om te achterhalen wat zijn hun drijfveren en methodes zijn. Ook maak ik analyses van databases, waarbij ik eveneens samenwerk met studenten.”

De NWO Promotiebeurs moet een bijdrage leveren aan een hogere kwaliteit van het onderwijs. Hiskes en Romagna zijn ervan overtuigd dat zij dit zeker zullen doen. Romagna: “De Haagse wil vooroplopen op het gebied van cybersecurity, een vakgebied dat zich zeer snel ontwikkelt. Dankzij dit onderzoek kunnen we nieuwe inzichten met docenten en studenten delen.” Hiskes: “We leiden onze studenten op tot professionals, maar ook als mensen die vormgeven aan de samenleving en hiervoor vaardigheden en kennis nodig hebben, zodat zij de maatschappij kunnen ‘lezen’ en doorgronden. Wanneer je constructief kritisch naar de wereld en naar jezelf blijft kijken, levert dat kennis op waarmee je je houding en handelen kunt veranderen.