Uitdagingen voor opschalen van oplossingen voor netcongestie in de gebouwde omgeving

Terugkijken op projecten waar we onderzoek naar deden om hun succes na verloop van tijd te evalueren en nieuwe inzichten te halen, klinkt als een logische stap, maar gebeurt in de onderzoekswereld bijna nooit. Dit project biedt ons die mooie kans.

– T.B. Salcedo Rahola, Associate Lector Energy in Transition

Inleiding

De energietransitie in de gebouwde omgeving vraagt om snelle en grootschalige oplossingen. Veel innovatieve projecten laten zien dat verduurzaming technisch mogelijk is, maar opschaling blijft vaak uit. Dit onderzoek kijkt terug op succesvolle praktijkprojecten en onderzoekt waarom opschaling moeilijk is. Door lessen uit meerdere projecten te vergelijken, ontstaat inzicht in wat nodig is om oplossingen tegen netcongestie en verduurzaming breder toe te passen.

Achtergrond project

Nederland wil uiterlijk in 2050 een klimaatneutrale gebouwde omgeving realiseren. Gemeenten, woningcorporaties en netbeheerders werken aan oplossingen zoals elektrificatie, warmtenetten en energiebesparing. Tegelijkertijd vormt netcongestie een groeiende uitdaging. Veel innovatieve projecten blijven beperkt tot pilots en proeftuinen. Dit project analyseert eerdere innovatieprojecten om beter te begrijpen welke technische, sociale, financiële en beleidsmatige factoren opschaling stimuleren of juist belemmeren.

Doel

Inzicht krijgen in kansen en barrières voor het opschalen van succesvolle verduurzamingsprojecten, met speciale aandacht voor oplossingen die netcongestie helpen verminderen.

Doelgroep

Het onderzoek is relevant voor gemeenten, netbeheerders, beleidsmakers, woningcorporaties, energiebedrijven en andere professionals in de energietransitie. Daarnaast richt het project zich op onderzoekers, studenten en praktijkpartners die betrokken zijn bij innovatie en opschaling.

Methode

Het project gebruikt een praktijkgerichte kwalitatieve onderzoeksmethode. Bestaande innovatieprojecten worden onderzocht via literatuurstudie, documentanalyse, interviews en workshops met stakeholders. Met een evaluatieframework worden projecten systematisch vergeleken op technische, sociale, financiële en beleidsmatige aspecten.

Resultaten

Het project levert concrete inzichten op over waarom succesvolle innovatieprojecten vaak niet worden opgeschaald. De resultaten bestaan uit aanbevelingen voor gemeenten en andere betrokken partijen, rapportages, workshops, een eindbijeenkomst en wetenschappelijke publicaties. Daarnaast wordt een white paper ontwikkeld met aanbevelingen voor subsidiegevers over de inrichting van toekomstige innovatieprojecten.

Impact

Door beter te begrijpen hoe succesvolle verduurzamingsprojecten kunnen worden opgeschaald, draagt het project bij aan het versnellen van de energietransitie en het verminderen van netcongestie. Daarnaast versterkt het onderzoek de verbinding tussen onderwijs, onderzoek en praktijk en biedt het nieuwe inzichten voor studenten, onderzoekers en professionals.

Meer informatie

https://www.nwo.nl/projecten/jyldx49852

Start- en einddatum

Start: mei 2025

Einde: september 2026

Financiering

Het project wordt gefinancierd door NWO binnen de NWA-route Energietransitie.

Samenwerking

• Hogeschool van Amsterdam (penvoerder)
• Windesheim
• Hogeschool Utrecht
• Saxion
• Avans Hogeschool
• Inholland

Team

Betrokken lectoraat

• Energy in Transition

Contact

Baldiri Salcedo
[email protected]