Een toekomstbestendig ecosysteem voor loophulpmiddelen

In Nederland zijn honderdduizenden mensen afhankelijk van een rollator of ander loophulpmiddel om zich veilig en zelfstandig te kunnen verplaatsen. Toch blijkt in de praktijk dat deze hulpmiddelen lang niet altijd optimaal worden gebruikt. Ze staan verkeerd afgesteld, vertonen mankementen of sluiten onvoldoende aan bij de gebruiker.

Vanuit De Haagse Hogeschool, lectoraat Technologie voor Gezondheidszorg zetten we ons daarom actief in voor een duurzamer en veiliger systeem rondom (loop)hulpmiddelen. Binnen het Medical Delta Living Lab ‘Ondersteunende Technologie voor thuis’ (Assistive Technology @Home) werken we samen met partners aan een toekomstbestendig ecosysteem waarin hergebruik, veiligheid en toegankelijkheid centraal staan.

Leren, onderzoeken en samenwerken

Het afgelopen jaar werkten we toe naar drie concrete doelen:

• Inzicht verkrijgen via Rollator-APK’s
  In buurthuizen organiseerden we controle- en testsessies waarin inwoners hun rollator konden laten nakijken.
• Onderzoek naar circulair gebruik
  Drie fysiotherapiestudenten onderzochten het draagvlak voor circulair gebruik van (loop)hulpmiddelen binnen de paramedische praktijk.
• Bouwen aan een sterk netwerk
  Studenten, bewoners, zorgprofessionals en leveranciers werden samengebracht om gezamenlijk te werken aan een toekomstbestendige aanpak.

Inzichten uit de Rollator-APK’s

De Rollator-APK’s leverden waardevolle inzichten op. Marjan Hornstra Moedt, lab coördinator van het living lab vertelt: “Studenten kregen de kans om in contact te komen met een doelgroep die ze anders weinig tegenkomen tijdens hun studie. Voor veel ouderen bleek dat contact net zo waardevol. De combinatie van ontmoeting, praktische ondersteuning en gesprek leidde tot wederzijds begrip en nieuwe inzichten”.

Bij inwoners met een tweedehands rollator bleek het merendeel van de hulpmiddelen gebreken te vertonen. Deze vielen uiteen in drie hoofdcategorieën:

1. Technische defecten – zoals versleten of kapotte remkabels.
2. Onjuiste afstelling – bijvoorbeeld een rollator die te laag stond ingesteld.
3. Mismatch met de gebruiker – zoals een te lichte of instabiele rollator voor iemand die meer ondersteuning nodig heeft.

Daarnaast concludeerden studenten dat circulair gebruik alleen succesvol kan zijn wanneer er duidelijke structuren en afspraken bestaan. Een inspirerend voorbeeld is het depotmodel voor rolstoelen, waarin hergebruik al op een veilige en georganiseerde manier is ingebed. 

Naar een nieuw ecosysteem voor hulpmiddelen

Rollators zijn zo vanzelfsprekend in het straatbeeld dat we vaak aannemen dat alles goed geregeld is. Toch hebben eerdere beleidswijzigingen en bezuinigingen grotere gevolgen gehad dan gedacht voor beschikbaarheid en onderhoud.

Met dit project zetten we vanuit het living lab belangrijke stappen richting een nieuw, gezond ecosysteem voor (loop)hulpmiddelen. Een systeem waarin veiligheid, duurzaamheid en toegankelijkheid hand in hand gaan. Peter Pilot, sr. onderzoeker Hogeschool Leiden beaamt: "Juist door het koppelen van sociale domein aan dit onderzoeksproject willen we echt werken aan een praktische oplossing waarin we opgehaalde ervaring ook werkelijk gebruiken als voedingsbodem.”

Binnen het consortium lopen inmiddels nieuwe studentenprojecten en worden subsidieaanvragen voorbereid om deze ontwikkeling verder te versterken. Ons gezamenlijke doel: zorgen dat hulpmiddelen langer meegaan, veiliger worden gebruikt en duurzaam beschikbaar blijven voor iedere inwoner van Nederland.

De volgende rollator APK's staan in ieder geval weer gepland. Hornstra Moedt: “Iedere APK leren we weer veel over hoe we dit initiatief kunnen opschalen. We doen dit in nauwe samenwerking ook met onze commerciële consortium partners. Ook deze partners spelen een essentiële rol!"

Samenwerking in Zuid-Holland

Dit Medical Delta living lab is een samenwerkingsverband van de vier hogescholen in Zuid-Holland (De Haagse Hogeschool, Hogeschool Leiden, Hogeschool Rotterdam, Hogeschool Inholland), twee ROCs (mboRijnland, ROCMondriaan) en twee leveranciers van hulpmiddelen (Medipoint, Vegro).

Lees verder op de projectpagina van Living Lab ‘Ondersteunende Technologie voor thuis’ (Assistive Technology @Home).