Lancering Testrolstoel voor paralympische topsport

Gisteren presenteerde NOC*NSF een belangrijke innovatie binnen de paralympische topsport: de TeamNL Testrolstoel. Deze innovatie is ontwikkeld vanuit het TeamNL Sport Science Centre, waar sport, technologie en wetenschap samenkomen. Ons lectoraat Technologie voor Inclusief Bewegen en Sport was nauw betrokken. De speciaal ontwikkelde, instelbare sportrolstoel maakt het mogelijk om verschillende zithoudingen en rolstoelinstellingen uitgebreid te testen én de impact van die houdingen en instellingen direct objectief te meten. Met deze ontwikkeling zet TeamNL een volgende stap in het optimaliseren van prestaties van paralympische sporters. 
 

Wat maakt de TeamNL Testrolstoel bijzonder? 

De TeamNL Testrolstoel is licht en stijf, vergelijkbaar met een high-end sportrolstoel, maar op cruciale punten instelbaar. Denk aan: zithoogte en zitdiepte, voor- en achterwaartse positionering, romphoek, beenpositie, fixatie en stabiliteit. Hierdoor kunnen zelfs extreme houdingen veilig worden getest. Sporters kunnen ervaren wat een andere positionering doet, terwijl tegelijkertijd objectief wordt gemeten wat het effect is op hun prestaties. 

“Iedere rolstoelsporter heeft een uniek lichaam en beweegt op een eigen manier. Met deze rolstoel kunnen we sporters ideaal positioneren, zodat hun potentie maximaal tot zijn recht komt. Uiteindelijk draait het om het beste halen uit wat wél mogelijk is”, aldus Monique Berger, bewegingswetenschapper en lector Technologie voor Inclusief Bewegen en Sport (TIBS) bij De Haagse Hogeschool. 

Van gevoel naar data 

Uniek aan de TeamNL Testrolstoel is de koppeling met de Wheelchair Mobility Performance Monitor (WMPM). Met behulp van sensoren worden prestaties als snelheid, versnellingen, en wendbaarheid inzichtelijk gemaakt. 

Rienk van der Slikke, embedded scientist rolstoelsporten bij NOC*NSF en onderzoeker aan De Haagse Hogeschool: “We combineren nu het gevoel van de sporter met objectieve data. We kunnen direct zien wat een verandering in zithouding doet met snelheid of stabiliteit. Daardoor kunnen we echt naar een optimum toewerken in plaats van te vertrouwen op aannames.” 

Door instellingen direct te vergelijken, ontstaat een krachtig beslisinstrument voor sporter, coach, materiaalexpert en embedded scientist. 

Topsport als startpunt 

De TeamNL Testrolstoel is in eerste instantie ontwikkeld voor de paralympische topsport. De stoel zal worden ingezet binnen onder meer rolstoeltennis, rolstoelbasketbal en rolstoelrugby. NOC*NSF is initiatiefnemer en opdrachtgever van het project en investeerde in zowel het ontwerp als de realisatie van de rolstoel én de doorontwikkeling van het meetsysteem. Het uiteindelijke doel: iedere paralympische rolstoelsporter laten sporten in een rolstoel met lage rolweerstand, optimale propulsie en maximale zitstabiliteit, volledig afgestemd op lichaam en sport. 

“Het project is voor ons succesvol als de rolstoel daadwerkelijk gebruikt wordt door topsporters om te experimenteren met de instellingen van hun stoel om te komen tot minder blessures en betere prestaties. Dat we als team - sporter, coach, scientist en materiaalexpert - samen tot de beste individuele configuratie van de rolstoel komen”, aldus Kamiel Maase, prestatiemanager kennis, onderzoek & ontwikkeling bij NOC*NSF. 

Breder perspectief 

Hoewel de focus nu op topsport ligt, biedt de innovatie nadrukkelijk perspectief voor de toekomst. De opgedane kennis kan niet alleen worden toegepast in de topsport, maar juist ook in de breedtesport en de revalidatie, waar de doelgroep vele malen groter is. Het doel is dat uiteindelijk iedere rolstoelsporter profiteert van deze manier van testen en optimaliseren, zodat sporten en bewegen voor iedereen beter en comfortabeler wordt met optimaal ingesteld materiaal. 

“Idealiter profiteert uiteindelijk iedere rolstoelsporter van deze manier van testen en optimaliseren”, aldus Karen van Stein Callenfels, Lectoraat Technologie voor Inclusief Bewegen aan De Haagse Hogeschool en projectleider van het ontwikkeltraject van de TeamNL Testrolstoel. 

Lees meer over rolstoelonderzoek van lectoraat Technologie voor Inclusief Bewegen en Sport.