AI versterkt vakmanschap in energietransitie

De energietransitie versnelt en vraagt om betrouwbare ontwerpen van steeds complexere systemen. Denk aan hybride warmtesystemen, gelijkspanningsnetten en waterstoftoepassingen. Binnen TransAct onderzoekt De Haagse Hogeschool hoe AI professionals ondersteunt bij analyse, ontwerp en probleemoplossing. Het onderzoek laat zien hoe AI het werk versterkt, zonder de expertise van vakmensen te vervangen.

Achtergrond project

De installatie- en energiesector kampt met toenemende technologische complexiteit en een tekort aan vakmensen. Projecten combineren warmte, elektriciteit, data en regeltechniek. TransAct onderzoekt of AI het denkproces van experts kan ondersteunen bij systeemintegratie. AI blijkt waardevol in het genereren van denkrichtingen, maar mist vaak context, fysische modellen en regeltechnische nuance. Volledig autonoom gebruik brengt daarom risico’s met zich mee.

AI versnelt het werk, maar alleen als het de ervaring van vakmensen versterkt. In TransAct laten we zien hoe je AI verantwoord en effectief inzet in de praktijk.

- Sander Mertens

Doel

AI inzetten als veilige, betrouwbare denkhulp bij complexe systeemintegratievraagstukken.

Doelgroep

Bedrijven in installatie, engineering, energie, onderhoud en advies. Van warmtepompspecialisten tot gebouwautomatisering. Ook relevant voor HR- en innovatiemanagers die inzetten op professionalisering, kennisdeling en kwaliteitsborging.

Methode

Onderzoek naar AI-persona’s met realistische praktijkcases, zoals storingsdiagnoses, hydraulische onbalans en hybride systemen. Resultaten zijn vergeleken met expertredeneringen en gevalideerd in gesprekken met engineers en installateurs. Zo is bepaald waar AI betrouwbaar ondersteunt en waar niet.

Resultaten

AI helpt bij het verkennen van oplossingsrichtingen, uitvoeren van scenario-analyses, controleren van documentatie en ondersteunen van leerprocessen. Tegelijkertijd blijft AI beperkt in detailniveau, regeltechnische nuance en systeemintegratie.
Kernconclusie: AI werkt effectief als denkhulp, niet als autonome besluitvormer.

Impact

AI versnelt engineeringprocessen en verbetert besluitvorming. Het ondersteunt kennisdeling en helpt teams effectiever samenwerken over disciplines heen. Daarnaast biedt het onderzoek een praktisch kader voor veilige toepassing van AI, waarbij menselijke validatie centraal blijft staan.

Duur

2023–2024

Financiering

Uitgevoerd binnen TransAct, ondersteund door De Haagse Hogeschool en sectorpartners

Samenwerking

Lectoraat Energy in Transition, Lectoraat Duurzame Talentontwikkeling, engineers, installateurs en onderwijs- en innovatiepartners

Team

Sander Mertens – projectleider
Evert Jan Duindam – onderzoeker

Contact

Lectoraat Energy in Transition – De Haagse Hogeschool
Sander Mertens, [email protected]