Wat windmolens met explosieven te maken hebben

Enig idee wat UXO is? De afkorting staat voor unexploded ordnance, oftewel niet-ontplofte munitie. De stage van Joe Meliëzer heeft er alles mee te maken. Als tweedejaars Civiele Techniek is Joe betrokken bij de ontwerpfase van het windmolenproject Hollandse Kust Noord. Voordat die zeventig windturbines gebouwd kunnen worden, zoekt het bedrijf zorgvuldig uit of er op de zeebodem explosieven uit de Tweede Wereldoorlog achtergebleven zijn. Je kunt niet zomaar gaan heien of graven.

Joe Meliëzer

Iets in de waterbouw

Het was voor Joe duidelijk dat ze ‘iets in de waterbouw’ wilde doen tijdens haar stage. Ze dacht zelf aan Rijkswaterstaat maar concludeerde na een gesprek met de vader van een huisgenoot dat ze daar weinig uitvoerend bezig zou zijn. Via hem vond ze een stageplek bij Van Oord Offshore Wind en daar zit ze helemaal op haar plek. “De cultuur binnen de aannemerij spreekt me aan. Die is lekker pragmatisch, open en relaxed. Mijn collega’s zijn duidelijk en eerlijk. Er wordt van je verwacht dat je op een hoog niveau resultaat levert en ik denk dat dat goed is. Ik zie het als een broeivijver waar ik klaargestoomd word voor mijn toekomst.”

Twee stageopdrachten

Joe’s stageopdracht bestaat uit twee delen. Ze vergelijkt de vorm van het UXO-onderzoek bij verschillende projecten. Wat werkt goed en wat minder? Uiteindelijk formuleert ze dan een ideale aanpak. Van Oord is nog niet zo lang met UXO’s bezig, dus daar valt nog iets te verbeteren. Joe stelt de juiste vragen aan de mensen die ermee te maken hadden en verzamelt op die manier ‘lessons learned’. Met het tweede onderdeel van haar opdracht is ze op dit moment heel druk bezig. Ze werkt nu probleemsituaties uit die zich in de constructiefase kunnen voordoen en neemt die binnenkort in een bijeenkomst van een uur of drie met experts door.

Risico’s doorspreken met experts

Een ROC Drill noem je zoiets. Joe: “Het is iets wat bij militaire oefeningen ook gedaan wordt. Voordat de militairen het veld in gaan, nemen ze de oefening stap voor stap door en brengen ze mogelijke problemen in kaart.” Bij Van Oord is zo’n sessie nog niet eerder gedaan, dus Joe heeft geen handleiding waar ze op terug kan vallen. “Dat ik zelf moet ontdekken hoe zo’n sessie werkt, maakt het heel erg leuk. Ik klop bij iedereen aan om te vragen hoe iets zit.” Spannend is het natuurlijk ook, want zij zal de sessie leiden. “Normaal sta je in een grote zaal en dan zit iedereen om je heen, maar dit keer is het online, dus ik zit nu een presentatie te maken.”  

Bij de bijeenkomst introduceert ze de scope, de planning en alle scenario’s: stel dat dit gebeurt, wat doen we dan? Er kan bijvoorbeeld een incident aan boord van het schip plaatsvinden. Het idee is dat er een open gesprek ontstaat en dat de experts het met elkaar eens worden. Dertig collega’s verwacht Joe. Zij zal de vragen stellen maar hoeft niet alle antwoorden te hebben. Er zitten mensen bij die meer van bepaalde aspecten weten dan zij. Na de ROC-bijeenkomst komt er een actielijst met duidelijke antwoorden. Die acties zet Joe dan weer uit bij de juiste mensen.

Veel kleine tandwielen

Het is hartstikke leuk om aan dit mooie project mee te werken. Joe ziet zichzelf als een klein tandwiel dat samen met al die andere kleine tandwielen die grote machine goed laat werken. Dat ze meewerkt aan hernieuwbare energie maakt dat het als belangrijk werk voelt. Engels is de voertaal binnen het project. “Ja, blijkbaar is Engels de taal van de wind. Dat was heel even wennen, maar na een week of drie zat ik er helemaal in. Ik heb begeleiders uit Roemenië en Spanje en tijdens al die meetings – deze week had ik er 24 – hoor je niet anders. Stel dat ik met vriendinnen in het Engels zou kletsen, dan zou ik misschien wat veel serieuze woorden gebruiken, dat wel.”

Het is echt aanpakken

Ze heeft nog nooit zo veel geleerd als tijdens de afgelopen tien weken. “Het tempo is hoog, het project is groot. Het is echt aanpakken, iedereen gooit de beuk erin. Daar moet je je aan aanpassen. En dat is prima is want het inspireert ook. Mijn collega’s zijn heel behulpzaam. Het maakte niet uit dat ik niet wist wat UXO’s waren en dat hele proces daaromheen niet kende. Ik krijg veel begeleiding. Het boeit hen heel erg dat ik hier iets leer. Ik ben niet het lulletje dat de koffie haalt.” 

Bom of scheepswrak

De stage duurt twintig weken en Joe is nu op de helft. Soms fantaseert ze erover om haar stage in het vierde jaar bij ditzelfde project te doen. Dat loopt nog door tot ergens in 2023, dus het zou kunnen. Het onderzoek naar de bommen wordt eerder afgerond, ergens volgend jaar. Als er echt explosieven gevonden worden, komt de marine eraan te pas. Maar soms vindt de detectie-apparatuur van het onderzoeksschip niet meer dan een scheepswrak of een oude zeecontainer.

Lees meer over de opleiding Civiele Techniek aan De Haagse Hogeschool.