Afscheid lector Erwin de Vlugt

Zes jaar was Erwin de Vlugt lector binnen het Lectoraat Technology for Health. Per 1 september neemt hij afscheid. In een interview blikt Erwin terug op zijn lectoraatsperiode bij De Haagse.

Erwin de Vlugt Al snel na zijn aanstelling in 2015 veranderde hij van richting. Hij en zijn team besloten op een andere manier technologie voor het gezondheidsdomein te gaan ontwikkelen. Bottom-up, samen met mensen. Niet meteen aan het knutselen slaan dus, maar eerst achterhalen waar je het voor doet.

“Opgelegde technologie laat zien wat we kunnen, niet wat er nodig is”

Arrogantie van de technologie

Toen hij net lector was, deed Erwin het zelf ook: met een robot ter grootte van een koelkast een verpleeghuis binnenwandelen en hopen dat het product enthousiast ontvangen zou worden. Binnen De Haagse, en vanuit diverse externe partijen, werd van hem verwacht dat hij telkens met iets tastbaars kwam. Maar de robot struikelde over de eerste de beste plint en de verpleging kwam met allerlei praktische bezwaren. Na een paar keer was het duidelijk voor Erwin: “Het idee dat je iets voor mensen kunt verzinnen dat hun leven verrijkt, is totaal misplaatst. Arrogantie van de technologie zou je het kunnen noemen.”

Beginnen bij de gebruiker

Er werd vooral gelachen om de robot, zeker toen er ook nog een onderdeel af viel. Erwin realiseerde zich dat techniek vanuit het perspectief van de gebruiker bar weinig voorstelt als er te weinig aandacht voor is geweest. Hij besloot het ontwikkelproces voortaan bij de gebruiker te laten beginnen. Geen geknutsel om het knutselen meer, hoe leuk Erwin dat zelf ook vindt, maar betekenisvol technologie ontwikkelen. Het lectoraat zou alleen nog dingen maken waarbij de zorggebruiker en -verlener vanaf het begin betrokken zijn geweest: betrokken technologie.

Participatief actie-onderzoek

Het lectoraat bekwaamde zich in participatief actie-onderzoek, beter bekend als PAO. Erwin: “Werken aan oplossingen door vanaf het begin met de belanghebbenden om de tafel te gaan en het probleem samen te doorgronden. Niet gezellig met een plakje cake kletsen met mensen over wat ze nodig hebben, maar doordacht empathisch uitvragen wat er nou omgaat in zo’n verpleeghuis. Onderbouwd door literatuur. Je kunt wel intuïtief iets opbouwen maar het is fijn om er een taal bij te hebben, zodat je er ook over kunt communiceren.” 

Leuke dingen doen met leuke mensen

Bottom-up te werk gaan deed Erwin altijd al, maar de afgelopen zes jaar is hij er zeker in gegroeid. Dat heeft hij vooral te danken aan zijn collega’s van de faculteit Gezondheid, Voeding en Sport, die hem aan de basis vanuit de literatuur hielpen. Die collega’s in zijn directe omgeving en de fijne 1-op-1-gesprekken gaat hij zeker missen. Ook de manier waarop ze met zijn allen om de tafel de essentie probeerden te ontrafelen. Hij kreeg er energie van en werd er blij van. Uiteindelijk gaat het in zijn leven toch om ‘leuke dingen doen met leuke mensen’. Dit simplistische maar tegelijkertijd krachtige levensmotto nam hij over van collega-lector Dick Rijken.

Eigen bedrijf aandacht geven

Leuke dingen doen met leuke mensen, daar gaat Erwin gewoon mee door buiten De Haagse. Zijn eigen bedrijf, waarin hij zijn passies elektronica en mechanica combineert, krijgt de komende tijd zijn volle aandacht. HB3D ontwikkelt zelf robotprinters om, op bestelling, allerlei producten te printen van gerecycled plastic. Van stoelen tot bruggen. Ze begonnen ooit met lampjes printen en zijn nu bezig met een robot die in één keer een boot van vijfenhalve meter print.

Organische groei

Het bedrijf is behoorlijk aan het groeien en Erwin wil het nog verder laten opbloeien. Liefst op organische wijze. “Door selectief te zijn in projecten en mensen, en me te laten leiden door intuïtie. Natuurlijk moet je dingen vooraf determineren, maar daartussenin is het toch de intuïtie die je de ruimte moet geven om dingen te laten groeien.” De vijf mensen in zijn team werken al zes jaar samen en vullen elkaar aan. Het zal duidelijk zijn dat Erwin ook bij HB3D bottom-up te werk zal gaan. “Wij willen het anders doen dan andere bedrijven, door vanuit het knutselen te begrijpen hoe dingen werken en welke machines je daarvoor nodig hebt.”

Vanuit chaos ontstaan fantastische oplossingen

Met zijn keuze om te stoppen als lector creëert Erwin in financiële zin een uitdaging, maar dat past bij zijn manier van leven. “Vanuit onzekerheid en chaos ontstaat van alles. Ik heb ook een voorkeur voor experimentele muziek. De afwisseling tussen chaos en voorspelbaarheid vind ik mooi.” De Haagse wenst hij chaos toe. “Ik had graag meer plekken gezien waar veel meer ruimte was om dwarse dingen te doen. Alles was nogal in hokjes. Die plekjes heb ik in zowel onderwijs als onderzoek wel gezien, bij collega’s om me heen, en daar ontstonden mooie dingen. Maar nog te weinig…” 

Chaosmanager gevraagd

Dat het lectoraat Technologie voor Gezondheid nu gerelateerd wordt aan actie-onderzoek, daar is hij best trots op. De laatste anderhalf jaar heeft zijn werkwijze binnen De Haagse bijval gekregen, al was de faculteit TIS misschien net nog niet klaar voor de participatieve aanpak die Erwin nastreefde. Hij hoopt dat die ergens binnen het kenniscentrum Health Innovation een plek krijgt. Als het aan Erwin ligt, komt er bij De Haagse binnenkort een vacature voor een chaosmanager. “Iemand die onzekerheden gaat stimuleren. Als je zekerheden managet, doe je niet meer dan vinkjes zetten op een lijstje waar al vinkjes staan. Ik zou zeggen: maak nieuwe lijstjes.”
Lees meer over Erwins werkwijze in het artikel “I Stood By and Watched”: An Autoethnography of Stakeholder Participation in a Living Lab | TIM Review (november 2020)