Studenten HBO-ICT worden uitgedaagd met vrije keuze in nieuw onderwijsproject

Het onderwijs innoveren, hoe doe je dat? De opleidingen van De Haagse Hogeschool zijn hier continu mee bezig. Zo ook in de Dutch Innovation Factory in onze vestiging Zoetermeer, waar eerstejaarsstudenten HBO-ICT na hun eerste semester kunnen kiezen voor de gloednieuwe differentiatie Innovative Development. Teamleider Dave Stikkolorum vertelt er graag over.

Dave Stikkolorum HBO-ICT staat model voor innovatie binnen het hbo. De Dutch Innovation Factory is dé digitale speeltuin van de Haagse regio. In één gebouw zitten ICT-onderwijs en -onderzoek, overheid en bedrijven samen. In die interactie ontstaan mooie dingen. Zowel studenten als docenten zijn in beweging. Zijn voortdurend bezig om innoverend hun eigen toekomst in te richten.

Afwijkend programma

“We zijn vijf jaar geleden met de Dutch Innovation Factory begonnen”, zegt Dave Stikkolorum. “Het onderwijs daar wijkt fors af van een klassiek programma. Daarin zit je vast aan regels. Moet je leerdoelen toetsen op een moment waarop dat niet uitkomt. Stel dat dan een bedrijf bij je komt met een leuk project, dan ben je aan het onderhandelen: ‘Dit moet eruit, want dat past nu niet in ons curriculum, volgend jaar wel. O ja, en dit moet er wel in nu, want dat gaan we toetsen aan het eind van het semester.’ Zo werkt het niet. Wij hebben het bij HBO-ICT echt heel anders aangepakt.”

Daarnaast constateerde de opleiding dat studenten zodra zij zijn afgestudeerd en in het bedrijfsleven terechtkomen, direct worden geconfronteerd met weer nieuwe ontwikkelingen. “Het werkveld binnen de ICT verandert elke dag. We wilden daarom een richting neerzetten, waarin de studenten getraind worden tot additieve professionals. Jonge mensen die iedere dag bezig zijn met zichzelf door te ontwikkelen. Het diploma heeft hen dan wel op een bepaald niveau gebracht, maar daarna is het niet af, is er nog een hele weg te gaan.”
Als derde reden noemt Dave Stikkolorum de docent. “Door hen nog intenser samen te laten werken met het bedrijfsleven, blijven zij ook steeds helemaal up-to-date.”

Challenge centraal

In de differentiatie Innovative Development gaat HBO-ICT nog een stapje verder. “Na het basissemester in het eerste jaar stappen de studenten in een vrijekeuzeroute. “Dat klinkt revolutionair en dat is het ook wel een beetje. In ieder semester staat een challenge centraal. Die challenge bestaat uit een nog vrij ongrijpbaar probleem. Om dat op te lossen, moeten de studenten deelproblemen leren te benoemen, om die vervolgens aan te pakken. Zo’n challenge kan zijn ‘hoe bevorder je security awareness’.
Die vrijekeuzeroute ligt wel in een kader besloten. “We werken met beroepstaken, te vergelijken met competenties. Die beroepstaken zijn gebaseerd op een landelijk framework, waaraan de gemiddelde HBO-ICT-student moet voldoen. Als je in de hele opleiding genoeg beroepstaken op het juiste niveau hebt gedaan, heb je recht op het diploma. Het leuke is dat wij niet weten welke route de student gaat kiezen. Wel dat hij alleen kan kiezen uit de dingen die wij aanbieden. Door zo hun opleiding zelf in te laten richten, dagen we hen uit om een paar mijlen meer te lopen. We willen dus af van zeg maar het hbo-hokjesdenken. We willen studenten laten excelleren in hun talenten. Dan mag je in iets anders best wat minder goed zijn.”

Leuk, maar geen feestje

“We zijn van start gegaan met één pilotgroep die met de Innovative Development-differentiatie werkt. Ja, we gaan er zeker mee door. We zien een nog intensievere samenwerking met het bedrijfsleven. Studenten zien we veel bewuster studeren. En docenten komen in een andere rol te zitten. Ze worden challengecoach die niet alleen kennis overdragen, maar ook de studenten begeleiden en contact hebben met het bedrijfsleven.”
Wie de indruk krijgt dat deze innovatieve vorm van onderwijs voor de studenten een makkie is, heeft het geweldig mis. Dave: “We stellen strenge eisen aan de beroepstaken. De studenten moeten gewoon punten halen binnen een bepaalde tijdslimiet. Wekelijks krijgen de studenten feedback en om de twee weken een beoordeling. Dus ja, ze hebben veel vrijheid, maar ingebakken in een strak proces waarmee we ook de kwaliteit borgen. Innovative Development is leuk, maar geen feestje. Dat kan de student pas gaan vieren aan het einde van een semester als hij daar hard voor gewerkt heeft.”

Hoe doe jij het?
Hoe doe jij ‘t? Die vraag staat centraal in de serie ‘best practices’. Steeds deelt een docent of medewerker van De Haagse een praktijkvoorbeeld. Bijvoorbeeld over hoe hij wereldburgerschap een plek in zijn lessen geeft. Of hoe zij langstudeerders naar hun diploma coacht. Zo leren we van elkaar en maken we ons onderwijs weer een beetje beter.