Visitatie kenniscentra leidt tot beter onderwijs & onderzoek

Alle kenniscentra van De Haagse moeten volgens het Brancheprotocol Kwaliteitszorg Onderzoek (BKO) een keer in de zes jaar gevisiteerd worden door een onafhankelijke, externe evaluatiecommissie. “De commissie houdt een spiegel voor, dat is bevorderlijk voor de kwaliteit van ons onderzoek.”

visitatie

Huis op orde

“Uiteindelijk moet ons onderzoek bijdragen aan beter onderwijs”, vervolgt Bregje Thomassen, programmacoördinator van kenniscentrum Health Innovation. Dit kenniscentrum werd in juni 2020 gevisiteerd. Eind vorig jaar volgde kenniscentrum Global and Inclusive Learning. “Een visitatie heeft een heel positief effect op de ontwikkeling van een kenniscentrum”, meent programmacoördinator Olivier Bello. In april is kenniscentrum Mission Zero de volgende in rij. En dat vergt veel voorbereiding. “Het is een intensief proces. Je moet je huis helemaal op orde hebben”, vertelt programmacoördinator Rolien Blanken.

Verschil met opleidingsaccreditatie

Vergelijkbaar met de opleidingsaccreditatie moet ook het praktijkgerichte onderzoek geaccrediteerd worden. Bregje: “Dit noemen we binnen onderzoek een visitatie. De cycli van beide accreditaties zijn gelijk: zes jaar. Het proces om te komen tot de externe beoordeling is gelijk, maar de standaarden waaraan getoetst worden niet. Een visitatie is een middel voor kwaliteitsverbetering.” “Een externe beoordeling die helpt de focus van een kenniscentrum te verscherpen”, vult Olivier aan.  

Vijf standaarden

Tijdens een visitatie beoordeelt een externe, onafhankelijke evaluatiecommissie in hoeverre een kenniscentrum voldoet aan de vijf standaarden uit het BKO. Zo moet de onderzoekseenheid een relevant, ambitieus en uitdagend onderzoeksprofiel hebben. De tweede standaard betreft de wijze waarop de eenheid binnen een kenniscentrum is georganiseerd. Deze standaard bevat de voorwaarden om het onderzoeksprofiel en het daarop gebaseerde onderzoeksprogramma te kunnen realiseren. Bij de derde standaard wordt de kwaliteit van het onderzoeksproces beoordeeld. Voldoet het onderzoek aan de standaarden die in het vakgebied gelden voor het doen van onderzoek? In hoeverre het onderzoek relevant is voor de beroepspraktijk, het onderwijs en de kennisontwikkeling komt bij standaard vier aan de orde. Standaard vijf ten slotte behelst de kwaliteit van evaluatie. Is dat regelmatig en systematisch en voert het kenniscentrum aan de uitkomsten daarvan verbeteringen uit?

Maatschappelijke impact

“Voorop staat kwalitatief hoogwaardig praktijkgericht onderzoek”, aldus Olivier. “Van daaruit draagt een kenniscentrum bij aan de kwaliteit en vernieuwing van het onderwijs. Op deze manier geeft praktijkgericht onderzoek invulling aan de Human Capital Agenda. Ook hebben we gekeken in hoeverre het kenniscentrum aansluit bij de markt, onze externe stakeholders, in hoeverre zij betrokken zijn en hoe groot de maatschappelijke impact is. Daarnaast is ons narrative, visie en missie beoordeeld in het licht van de bijdrage die wij leveren aan onderzoek en daarmee aan de samenleving.”

Sterker en efficiënter

Op 18 juni 2020 vond de visitatie van kenniscentrum Health Innovation plaats. In een rapport van 70 pagina’s maakt het kenniscentrum de kwaliteit van hun onderzoek inzichtelijk. Bregje. “De commissie stelt scherpe vragen over bijvoorbeeld de impact en het bestaansrecht en of de onderzoeksmiddelen wel evenredig zijn verdeeld.” Ook worden de randvoorwaarden onder de loep genomen, zoals de ondersteuning bij acquisitie, projectmanagementsystemen en events. “Uiteindelijk maakt het je organisatie sterker en efficiënter en wordt inzichtelijk wat tot verbetering kan leiden.”

Geen papieren exercitie

Ter voorbereiding hebben de drie kenniscentra een uitgebreid voortraject doorlopen met werksessies waarin een kritische zelfreflectie centraal stond. Bregje: “Dat moet geen papieren exercitie zijn. Tijdens het voortraject heb je de kans om met elkaar na te denken wat echt van belang is.” Rolien zit momenteel middenin de voorbereiding voor de visitatie op 23 april. “We hebben veel ambities en een korte bestaansgeschiedenis als centrum om op te reflecteren.” Net als alle andere kenniscentra van De Haagse heeft Mission Zero vorig jaar de omslag gemaakt van onderzoeksplatform naar kenniscentrum.

Opbrengsten

Olivier: “De visitatie biedt een kader voor kenniscentra om goed gestructureerd fundamentele vraagstukken te beoordelen en eventuele besluiten te nemen. Het is een goede incentive om stil te staan waarom we doen wat we doen en of wat we doen goed is. De commissie zoekt niet naar fouten, maar is gericht op kwaliteitsverbetering. Ik heb dat als heel positief ervaren.”

Waardevol

Uiteindelijk geeft de evaluatiecommissie per standaard een waardering. Bregje: “We zijn positief beoordeeld en dat maakt ons voor de buitenwereld een aantrekkelijke partner. Ook weten aankomend studenten dat zij tijdens hun opleiding aan De Haagse kunnen rekenen op onderzoek dat voldoet aan gestandaardiseerde kwaliteitsnormen". Olivier is het eens dat een goede waardering positief kan werken naar externe stakeholders. “Aan de andere kant zou het niet positief zijn als er een ranking komt voor onderzoek. Ieder domein is anders en moeilijk vergelijkbaar.” Het is volgens Olivier dan ook belangrijk om de visitatie primair te zien als “een instrument voor kwaliteitsverbetering”.

In 2019 is volgens dezelfde methodiek het kenniscentrum Governance of Urban Transitions gevisiteerd. In juni 2021 volgt de visitatie van kenniscentrum Digital Operations and Finance.