Rebels wonen op je oude dag

Door het wegvallen van verzorgingshuizen is er een toenemende behoefte aan collectieve woonvormen voor ouderen. Tijdens een online hackathon op 25 maart namen ouderen en studenten deel aan de ontwerpwedstrijd ‘Bouw mee aan het wonen van de toekomst’. De opdracht: ontwerp innovatieve, rebelse woonconcepten voor ouderen in de toekomst.

hackathon Aftrap door Ingeborg ter Laak, Wethouder Zorg, Welzijn, Sport en Verenigingen, Gemeente Zoetermeer.

“Bij het ontwikkelen van nieuwe woon- en leefomgevingen is sociaal engagement een belangrijke opgave. Verbinden van mensen van verschillende leeftijden, verbetert de kwaliteit van leven”, aldus sociaal ondernemer Roy Wesenhagen.

Ontwerpwedstrijd

Studenten van De Haagse Hogeschool, Hogeschool Leiden, Hogeschool Rotterdam, de Erasmus Universiteit én ouderen bedachten tijdens de ontwerpwedstrijd oplossingen voor het vraagstuk van huisvesting voor (toekomstige) ouderen. In 5 teams schetsten zij een nieuw innovatief woonconcept met aandacht voor samenwonen en samenleven. De studenten namen ieder hun eigen kennis mee vanuit opleidingen als Verpleegkunde, Technische Bedrijfskunde en de sportopleiding HALO. Lectoren Joost van Hoof van het lectoraat Urban Ageing en Katja Rusinovic van het lectoraat Grootstedelijke Ontwikkelingen begeleidden de brainstormmiddag.

Meer interactie

Centraal op de hackathon stond het belang van een woongemeenschap waarin alle generaties bij elkaar wonen. “Veel ouderen wonen nu zelfstandig in een veel te groot huis, terwijl veel jongeren die net een gezin stichten juist een ruimere woning zoeken. In een woonconcept van de toekomst zie ik echt maatschappelijke winst in meer interacties tussen de generaties”, vertelt deelnemer en 55-plusser Jan van der Veer.

Piramide op het water

Uit de vruchtbare middag rolde uiteindelijk een “innovatief, vernieuwend en compleet woonconcept”, aldus het oordeel van Rijksbouwmeester Floris Alkemade. “We wilden echt iets nieuws en rebels”, licht Liza Tymchenko, student Health Economics, Policy & Law aan de Erasmus Universiteit toe. “In Nederland is er een gebrek aan grond, terwijl duurzaamheid een onvermijdelijke eis is voor bouwen in de toekomst.” Samen met ouderen en medestudenten ontwierp Liza een ecogebouw op het water, in de vorm van een piramide.

Gezamenlijke barbecues

“Bij het ontwerpen dacht ik aan mijzelf. Hoe wil ik later wonen? Een rustige plek, veel natuur, met verschillende generaties en – voor mijzelf als HALO-student – natuurlijk ook veel accommodaties waar je kunt bewegen. Want bewegen verbindt mensen”, aldus Laura de Ruiter, vierdejaars HALO-student aan De Haagse. Laura: “Het kan heel gezellig worden op je oude dag. Gezamenlijke barbecues, kassen en een prachtig uitzicht over het water. Daar wil ik later wel wonen!”

Feestende ouderen

Volgens Zsuzsu Tavy, onderzoeker bij het lectoraat Urban Ageing zijn er veel vooroordelen over ouderen. “Bijvoorbeeld dat zij niet met jongeren willen wonen vanwege de geluidsoverlast. In de hackathon kwam naar voren dat dat beeld niet altijd klopt. Of zoals de jury ook aangaf: ‘sommige ouderen willen juist zelf feesten!’” Samen met sociaal ondernemer Roy Wesenhagen van D’article gaat het winnende team het piramideconcept uitwerken. Roy: “We gaan deze innovatieve blikvanger uitwerken en van een utopisch idee een tastbaar voorbeeld voor wonen in de toekomst maken.” 

Verantwoorde rebellie

Deze hackathon is georganiseerd in het kader van het SIA RAAK MKB project ‘Naar Verantwoorde rebellie: Governance en inspraak bij collectieve woonvormen voor ouderen’ vanuit De Haagse Hogeschool. Het onderzoek richt zich op governance en inspraak rondom de ontwikkeling van collectieve woonvormen voor ouderen, en kijkt naar initiatieven, ondernemers en bestuurders die het weloverwogen anders doen. Meer informatie over het project is te vinden op: www.verantwoorderebellie.nl. De Hackathon kwam mede tot stand door een bijdrage van Grey Valley, Atelier Rijksbouwmeester, D’article en Progodo.